Strona główna » psycholog

Tag: psycholog

pomoc

Psycholog a psychoterapeuta-Część 4. Kiedy i gdzie szukać pomocy?

Część czwarta z cyklu “Psycholog a psychoterapeuta”

Dowiedzieli się już Państwo jakie są różnice w wykształceniu psychologa i psychoterapeuty, a także na czym polega praca psychologa i w jakich miejscach pracy można go spotkać. W trzecim artykule z cyklu poruszyliśmy temat pracy psychoterapeuty – zakresu jego zadań i miejsc pracy. Niniejszy artykuł stanowi podsumowanie cyklu “Psycholog a psychoterapeuta” i podejmuje próbę odpowiedzi na pytanie kiedy i do kogo zwrócić się po pomoc psychologiczną.

Kiedy szukać pomocy psychologicznej?

Intuicja podpowiada nam, że odpowiedź na to pytanie jest stosunkowo prosta – pomocy psychologa czy psychoterapeuty szuka osoba borykająca się z problemami natury psychologicznej. Jednak czym są te problemy? Chcąc ująć kwestię skrótowo i prosto, za problemy psychologiczne uznaje się wszelkiego rodzaju trudności natury emocjonalnej, czy też związane z obszarem naszego życia psychicznego. Na psychikę składają się oczywiście nie tylko emocje, ale również myślenie, pamięć, i wiele innych obszarów. Często możemy jeszcze spotkać się z dualistycznym myśleniem o człowieku, to znaczy takim, które zakłada, że nasze ciało i psychika są jakby oddzielnymi obszarami naszego życia. Jednak są one oczywiście ze sobą nierozerwalne, dlatego problemy natury psychologicznej przeplatają się z naszymi stanami fizjologicznymi, co ma swoje odzwierciedlenie we wszelkiego rodzaju problemach psychosomatycznych. Rodzajów problemów psychologicznych jest niezliczona ilość, warto jednak wymienić tu kilka obszarów naszego życia, w których bardzo często się one pojawiają:

  • relacje z innymi ludźmi – problemy emocjonalne, społeczne związane z kontaktami z innymi ludźmi dotykają wszystkich. Jednak niektórym przychodzi trudniej sobie z nimi radzić i warto wtedy poszukać pomocy osoby, która pomoże nam odnaleźć źródło naszych problemów.
  • nastrój – wahania nastroju, złe samopoczucie, przedłużające się stany obniżonego lub zbyt podwyższonego nastroju to tylko niektóre z trudności jakie mogą stać się powodem do zwrócenia się po pomoc psychologiczną
  • utraty – trudności w poradzeniu sobie z bolesnymi emocjami często są efektem utrat, jak rozpad związku, śmierć bliskiej osoby, poronienia, i wielu innych. Często wsparcie bliskich w tego rodzaju sytuacjach nie jest wystarczające aby sobie z nimi poradzić.
  • nadużycia, doświadczenia przemocy – osoby, które doświadczyły różnego rodzaju nadużyć (psychicznych lub fizycznych), wykorzystywania, przemocy, często dopiero w gabinecie psychologicznym stają po raz pierwszy twarzą w twarz ze swoim problemem. Są to kwestie tak bolesne i delikatne, że trudno jest się z nimi zmierzyć samemu.
  • i wiele innych

Jednak najważniejszą przesłanką ku temu, by udać się po pomoc psychologiczną nie jest to, czy jesteśmy w stanie ulokować nasz problem w jakimś konkretnym obszarze czy go nazwać, lecz jest nią fakt, że czujemy że potrzebujemy pomocy. Nasza potrzeba uzyskania pomocy, wsparcia, empatycznej rozmowy jest pierwszym i najważniejszym powodem, aby po tą pomoc się zwrócić.

Kiedy udać się do psychologa a kiedy do psychoterapeuty?

“Pierwszej pomocy psychologicznej” może udzielić nam zarówno psycholog zajmujący się interwencjami kryzysowymi czy pomocą psychologiczną, jak i psychoterapeuta.

Warto pamiętać, że psychologowie pracujący w obszarze szeroko rozumianego poradnictwa są właśnie po to, aby pomagać w trudnościach natury emocjonalnej czy społecznej. Można zwrócić się do psychologa po pomoc w sytuacji kryzysu, trudności w relacjach, które wymagają mediacji, czy też o poradę wychowawczą w przypadku trudności rodzicielskich. Warto również wiedzieć, że psychologie nie będący psychoterapeutami również często są wyspecjalizowani w wąskich obszarach pomocy psychologicznej (np. interwencje kryzysowe, mediacje, psychologowie dziecięcy) i mogą udzielić skutecznej pomocy a jeśli będzie taka potrzeba – pokierować pacjenta dalej.

Konsultacji psychologicznej, pomocy zbliżonej do tej którą określamy jako poradnictwo czy pomoc psychologiczną może udzielić również psychoterapeuta, ponieważ najczęściej (choć nie zawsze) jest on również psychologiem. Tak naprawdę takiego rodzaju pomoc stanowi etap konsultacji poprzedzających właściwą psychoterapię. Po pomoc do psychoterapeuty warto udać się wtedy, kiedy oczekujemy czegoś więcej niż zażegnanie kryzysu czy zaleczenia emocjonalnych ran. Praca psychoterapeutyczna nastawiona jest na dłuższą pracę, która pozwala nie tylko pozbyć się “objawów”, ale również poznać ich źródła i nie doprowadzić do “nawrotów”. Praca psychoterapeutyczna wymaga od pacjenta i terapeuty dużego zaangażowania i samozaparcia, ale stanowi pewnego rodzaju inwestycję na dalsze lata życia.

gabinet psychoterapii

Psycholog a psychoterapeuta – Część 3. Praca psychoterapeuty

Część trzecia z cyklu “Psycholog a psychoterapeuta”

W poprzednich artykułach omówiłam różnice w wykształceniu psychologa i psychoterapeuty (artykuł tutaj) oraz nakreśliłam na czym polega praca psychologa (artykuł tutaj). Tekst, który właśnie trafił w Państwa ręce bierze zaś pod lupę pracę psychoterapeuty starając się odpowiedzieć na pytania – na czym polega jego praca i jakie główne zadania stoją przed psychoterapeutą.

Gdzie pracuje psychoterapeuta?

W poprzednim artykule dowiedzieli się już Państwo gdzie pracują psycholodzy. Miejsce pracy psychoterapeuty kojarzy nam się często z przytulnym gabinetem w domowym zaciszu. Jednak taka wizja miejsca pracy terapeutycznej wciąż jest pewnego rodzaju luksusem. Odpowiedzi na pytanie “Gdzie pracuje psychoterapeuta?” można udzielić prosto – terapeuta pracuje tam, gdzie świadczona jest usługa psychoterapii. Psychoterapeutów spotkamy więc:

  • w poradniach psychologiczno-pedagogicznych (coraz częściej w ofercie takich poradni spotkać można psychoterapię dla dzieci i młodzieży, a niekiedy również dla ich dorosłych rodziców)
  • w poradniach specjalistycznych
  • w przychodniach
  • na oddziałach psychiatrycznych
  • w ośrodkach psychoterapii, fundacjach, stowarzyszeniach, na uczelniach wyższych
  • w ośrodkach leczenia uzależnień
  • w gabinetach prywatnych (również tych w domowym zaciszu)

Na czym polega praca psychoterapeuty?

Spotykając osobę, która mówi nam że jest psychoterapeutą, możemy mniej więcej spodziewać się na czym polega jej praca. To inna sytuacja, niż w przypadku psychologa – w jego przypadku musielibyśmy dopytać go czym dokładnie się zajmuje. Jednakże i praca psychoterapeutyczna nasuwa wiele pytań. Psychoterapeuci mogą pracować z osobami w różnym wieku – z dziećmi, młodzieżą, z osobami dorosłymi. Istnieje wiele nurtów terapeutycznych, dlatego przed podjęciem właściwej psychoterapii warto przemyśleć czy dane podejście psychoterapeutyczne nam odpowiada (możemy zastanowić się nad tym wraz z psychoterapeutą podczas konsultacji). Wracając jednak do pracy osób zajmujących się psychoterapią, warto wymienić tutaj kilka obszarów zadań. Psychoterapeuci mogą udzielać:

  • konsultacji psychologicznych
  • poradnictwa wychowawczego
  • pomocy psychologicznej
  • psychoterapii krótkoterminowej (różnego rodzaju)
  • psychoterapii długoterminowej (różnego rodzaju)
  • superwizji

Do głównych zadań psychoterapeuty należy również ciągłe poszerzanie swojej wiedzy poprzez uczestnictwo w rozmaitych szkoleniach, wykładach, seminariach a nierzadko również ich organizowanie i prowadzenie.

W kolejnym artykule będą mieli Państwo okazję dowiedzieć się, kiedy udać się do psychologa, a kiedy do psychoterapeuty.

głowa psychologa

Psycholog a psychoterapeuta – Część 2. Praca psychologa

Część druga z cyklu “Psycholog a psychoterapeuta”

Miło nam przedstawić Państwu drugi z serii artykułów poświęconych podobieństwom i różnicom między psychologiem a psychoterapeutą. W poprzednim artykule czytaliśmy o różnicach w ich wykształceniu. Niniejszy tekst pokrótce prezentuje na czym może polegać praca psychologa i gdzie możemy spotkać osoby o wykształceniu psychologicznym.

Gdzie pracuje psycholog?

W poprzednim artykule na temat różnic między psychologiem a psychoterapeutą mówiliśmy o różnych specjalnościach, oferowanych przez uczelnie wyższe na kierunku psychologia. Warto wiedzieć, że wybór przyszłej ścieżki zawodowej nie jest uzależniony od wybranej na studiach specjalności (czy specjalizacji). Psychologowie, niezależnie od wybranej przez siebie drogi podczas studiów, mają podobny zakres kwalifikacji.

Psychologów możemy spotkać w:

  • szkołach,
  • opiece społecznej,
  • poradniach psychologiczno-pedagogicznych i specjalistycznych,
  • poradniach zdrowia psychicznego,
  • przychodniach,
  • szpitalnych oddziałach psychiatrycznych,
  • zespołach leczenia środowiskowego,
  • środowiskowych domach samopomocy,
  • gabinetach prywatnych,
  • fundacjach, stowarzyszeniach,
  • domach dziecka,
  • świetlicach środowiskowych,
  • ogniskach wychowawczych,
  • i w wielu innych miejscach.

Na czym polega praca psychologa?

Aby w pełni wymienić i opisać zadania psychologów, należałoby napisać nie tylko cykl artykułów, ale również serię książek na ten temat. Warto jednak stworzyć pewien zarys możliwych obszarów pracy psychologicznej. Psychologowie:

  • zajmują się prowadzeniem warsztatów i treningów dla dzieci i rodziców
  • oferują szeroką gamę szkoleń, grup rozwojowych, grup wsparcia (zarówno dla dzieci jak i dorosłych)
  • prowadzą badania diagnostyczne (na przykład w poradniach)
  • udzielają konsultacji psychologicznych
  • prowadzą poradnictwo wychowawcze
  • udzielają pomocy psychologicznej
  • prowadzą mediacje rodzinne
  • przeprowadzają interwencje kryzysowe
  • pracują z osobami z zaburzeniami psychicznymi (choć wówczas posiadają najczęściej dodatkowe kwalifikacje z zakresu psychologii klinicznej, psychoterapii lub terapii środowiskowej)
  • prowadzą terapię psychologiczną (w szkołach, poradniach)
  • i wiele, wiele innych…

Psychologowie rzadko kończą swoją ścieżkę rozwoju zawodowego na ukończeniu studiów. Najczęściej przechodzą bardzo wiele dodatkowych szkoleń i kursów, które dostarczają im specjalistycznej wiedzy. Mówi się, że psychologia, podobnie jak filozofia, to bardzo szeroka i inspirująca dziecina wiedzy, którą zgłębia się przez całe życie i która naprowadza na bardzo wiele nowych ścieżek wiedzy i myślenia.

W kolejnym artykule, który pojawi się niebawem, zapoznamy się z pracą psychoterapeuty.

Psychoterapeuta

Psycholog a psychoterapeuta – Część 1. Wykształcenie

Część pierwsza z cyklu “Psycholog a psychoterapeuta”

“Psycholog a psychoterapeuta” to cykl artykułów przedstawiających różnice i podobieństwa pomiędzy psychologiem a psychoterapeutą – ich wykształceniem i pracą.

Wykształcenie – informacje ogólne

Psycholog to osoba, która ukończyła studia wyższe na kierunku psychologia. Psychoterapeuta to ktoś, kto posiada wykształcenie wyższe (nie zawsze psychologiczne!) i jednocześnie ukończył szkolenie/szkołę (najczęściej 4-letnie) z zakresu psychoterapii lub jest w jego trakcie. Psychoterapeuci są zazwyczaj jednocześnie psychologami, to znaczy ukończyli wyższe studia psychologiczne. Jednakże nie tylko psycholog może zostać psychoterapeutą. Istnieją ośrodki szkolące w psychoterapii, które nie wymagają od kandydatów wykształcenia psychologicznego.

Specjalności na kierunku psychologia

Uczelnie oferują studentom psychologii możliwość obrania różnych specjalności na ostatnich latach studiów. Oto niektóre ze specjalności oferowanych przez uczelnie na kierunku psychologia:

  • psychologia ogólna
  • psychologia kliniczna i osobowości
  • psychometria
  • psychologia sądowa i penitencjarna
  • psychologia pracy i stresu
  • psychologia zdrowia i niepełnosprawności
  • psychologia wychowawcza i rodziny
  • psychologia rozwojowa
  • i inne

W zależności od wybranej specjalności (czasami zwanej specjalizacją) studenci psychologii kształcą się w określonym obszarze. Jednak niezależnie od wybranej przez siebie ścieżki, mają podobne możliwości pracy i rozwoju po studiach. Specjalność daje możliwość rozwijania swoich zainteresowań na etapie studiów, jednak nie zamyka innych dróg rozwoju.

Nurty psychoterapeutyczne

Tak jak osoby kształcące się w kierunku psychologicznym obierają różne specjalności, podobnie psychoterapeuci wybierają w jakim nurcie psychoterapii będąc się szkolić. Jest to trudna decyzja, nie tylko ze względu na to że poszczególne nurty bardzo się między sobą różnią, ale również dlatego, że jest ich wiele do wyboru. Oto niektóre z podejść psychoterapeutycznych:

  • psychodynamiczne
  • psychoanalityczne
  • poznawczo-behawioralne
  • Gestalt
  • systemowe
  • humanistyczno-egzystencjalne
  • i inne

Nurt psychoterapeutyczny wybrany przez terapeutę determinuje jego późniejszy styl pracy i myślenia o pacjencie i jego problemach. Ważne jest, aby w trakcie terapii nastąpił moment, w którym myślenie pacjenta i terapeuty w pewien sposób się przenikną i zgrają. Umożliwia to głębsze porozumienie, w którym pacjent i terapeuta posługują się podobnym językiem i sposobem myślenia o ich relacji i problemach z jakimi zmaga się pacjent.